Bitcoin of goud: wat als we goud straks kunnen maken?
The Strategic Newb Editorial Team
Stel dat een energiecentrale straks niet alleen stroom levert, maar ook goud. En dat toekomstige mijnbouwbedrijven metalen uit de ruimte halen. Hoe veilig is goud dan nog als bescherming van je vermogen?
Bitcoin lijkt een antwoord te bieden: een digitaal bezit met een vastgelegd maximum. Maar die schaarste bestaat dankzij software en mensen die dezelfde regels blijven volgen.
Bitcoin of goud: wat is veiliger voor vermogensbehoud? Voor een defensieve rol is goud momenteel de beter onderbouwde keuze. Bitcoin biedt een strakker begrensd aanbod onder de huidige regels, maar kent grotere koersschommelingen en andere technische risico’s. Nieuwe technologie kan die vergelijking veranderen, zonder nu al een winnaar voor de komende vijftig jaar aan te wijzen.
Kunnen we echt goud maken in een laboratorium
Ja. Goud is een element, en door een atoomkern te veranderen kan een ander element in goud worden omgezet.
CERN rapporteerde in 2025 dat loodkernen in de Large Hadron Collider in goudkernen waren veranderd. De experimenten uit 2015–2018 leverden ongeveer 29 picogram op: 0,000000000029 gram. De snelle goudkernen botsten vervolgens tegen onderdelen van de installatie en vielen uiteen.
Dit bewijst dat de omzetting mogelijk is. Het bewijst geen betaalbare productie van goudbaren. Bron: CERN en ALICE
Kan kernfusie goud minder schaars maken
Marathon Fusion onderzoekt een andere route: neutronen uit deuterium-tritiumfusie gebruiken om kwik-198 via kwik-197 om te zetten in stabiel goud-197.
Het bedrijf beschrijft goud als mogelijk bijproduct van toekomstige fusiecentrales. Energie en goud zouden dan inkomsten uit dezelfde installatie opleveren. Dat is een voorgesteld productiemodel, geen aangetoonde commerciële goudfabriek. Bron: Marathon Fusion
Meer investeringen kunnen ontwikkeling versnellen: meer experimenten, betere apparatuur en meer gespecialiseerde onderzoekers vergroten de kans op vooruitgang. Geld neemt technische grenzen echter niet automatisch weg.
Zelfs bij goedkope fusie blijven de beschikbaarheid van geschikte grondstoffen, verwerking, onderhoud en beheersing van radioactieve bijproducten relevant. De economische doorbraak komt pas wanneer verkoopbaar goud tegen concurrerende totale kosten wordt geproduceerd.
De vraag is niet langer alleen of we goud kunnen maken. De vraag is hoeveel het kost om het te maken.
Waarom labdiamanten geen garantie zijn voor goedkoop goud
Labdiamanten laten zien hoe sterk productieprocessen kunnen verbeteren. Volgens het Gemological Institute of America zijn hoeveelheid, grootte en kwaliteit over de afgelopen decennia sterk toegenomen.
De vergelijking heeft wel een grens. Bij diamantproductie groeien bestaande koolstofatomen uit tot een kristal. Voor goudproductie uit een ander element moet de atoomkern veranderen. Dat vraagt een ander soort installatie en proces. Bron: GIA
Het succes van labdiamanten maakt vooruitgang bij goud voorstelbaar. Het geeft geen betrouwbare tijdlijn voor dezelfde prijsontwikkeling.
Wat als we goud uit de ruimte halen
De aanwezigheid van een grondstof is iets anders dan een economisch winbare voorraad.
NASA’s Psyche-missie onderzoekt een metaalrijke asteroïde om meer te leren over de vorming van planeten. Het is een wetenschappelijke missie, geen bewijs dat goudwinning op asteroïden rendabel is. Bron: NASA
Voor een toekomstige ruimtemijn moet een bedrijf weten welke metalen aanwezig zijn, in welke concentratie en hoe ze gewonnen en verwerkt kunnen worden. Vervolgens tellen transport, infrastructuur en verkoopkosten mee.
Als goud ooit goedkoop uit de ruimte kan worden aangevoerd, kan het aanbod stijgen en de prijs onder druk komen. Dat is een economisch scenario, geen vaststaande voorspelling.
Ook de populaire rekensom “hoeveelheid metaal maal de huidige prijs” schiet tekort. Een enorm nieuw aanbod kan juist die prijs veranderen.
Waarom bitcoin een ander soort schaarste heeft
Onder de huidige regels nadert het totale aanbod van bitcoin een maximum van 21 miljoen. Meer energie of meer computers verhoogt dat maximum niet.
De moeilijkheidsgraad van mining wordt periodiek aangepast. Daardoor vertaalt meer rekenkracht zich niet blijvend in een evenredig hogere uitgifte. Bron: Bitcoin ontwikkelaarsdocumentatie
Dat geeft bitcoin een bijzonder kenmerk: zijn aanbodlimiet hangt niet af van hoeveel grondstoffen de mensheid ontdekt.
Maar een beperkt aanbod beschermt niet automatisch je koopkracht. Ook de vraag moet blijven bestaan. Een bezit kan schaars blijven terwijl de belangstelling ervoor afneemt.
Kunnen programmeurs de bitcoinlimiet veranderen
De software is aanpasbaar. Een ontwikkelaar kan echter geen wijziging aan alle gebruikers opleggen.
Deelnemers kiezen welke software ze gebruiken. Een versie met extra uitgifte kan worden afgewezen door nodes die de bestaande regels handhaven. Verschillende regels kunnen tot afgesplitste netwerken leiden.
De limiet wordt dus beschermd door technische controles én de bereidheid van deelnemers om haar te behouden. Dat maakt haar moeilijk te veranderen, maar geen onveranderlijke natuurwet. Bron: Bitcoin.org
Er zit bovendien een economische prikkel in die bescherming: wie bitcoin waardeert vanwege de schaarste, heeft reden om extra uitgifte af te wijzen. Hoe sterk die gezamenlijke voorkeur op zeer lange termijn blijft, kan niemand garanderen.
Kan bitcoin worden gehackt
“Hacken” kan verschillende dingen betekenen.
Een wallet of handelsplatform aanvallen. Een gestolen sleutel, misleidende website of gehackt platform kan een eigenaar geld kosten zonder dat het netwerkprotocol wordt doorbroken. Verlies of diefstal van toegang is een belangrijk bewaarrisico. Bron: SEC Investor.gov
De transactiegeschiedenis aanvallen. Veel rekenkracht kan worden gebruikt om recente transacties te reorganiseren en eigen betalingen dubbel uit te geven. Zo’n aanval geeft onder de bestaande regels geen recht om onbeperkt nieuwe munten te maken of willekeurig andermans munten uit te geven. Bron: Bitcoin ontwikkelaarsdocumentatie
Software en cryptografie vormen daarnaast afhankelijkheden die onderhouden moeten worden. Voor de bezitter maakt het uit waar een storing ontstaat, maar het uiteindelijke verlies kan in meerdere scenario’s reëel zijn.
Bitcoin of goud voor vermogensbehoud
Een vaste aanbodlimiet en een stabiele vermogenswaarde zijn verschillende eigenschappen.
Onderzoek van Wells Fargo Investment Institute over dagelijkse koersen van 15 juni 2018 tot 17 juni 2026 berekende een jaarlijkse volatiliteit van ongeveer 60% voor bitcoin en 17% voor goud. Die cijfers beschrijven die meetperiode; ze voorspellen toekomstige schommelingen niet. Bron: Wells Fargo Investment Institute
Voor iemand die binnenkort geld nodig heeft, is zo’n verschil relevant. Een belegging kan een overtuigend toekomstverhaal hebben en toch op het verkeerde moment sterk dalen.
| Onderdeel | Goud | Bitcoin |
|---|---|---|
| Basis van schaarste | Kosten en moeilijkheid van winning | Begrensde uitgifte onder netwerkregels |
| Mogelijk toekomstig extra aanbod | Nieuwe mijnbouw en eventueel kernreacties of ruimtemijnbouw | Een wijziging van de huidige uitgifteregels |
| Bewaarrisico | Diefstal, vervalsing en kosten van bewaring | Sleutelverlies, digitale diefstal en risico bij bewaarders |
| Technische afhankelijkheid | Fysiek goud heeft geen netwerk nodig om te bestaan | Digitale infrastructuur en cryptografie |
| Koersgedrag in genoemde meetperiode | Minder volatiel | Sterker volatiel |
| Automatische bescherming tegen inflatie | Nee | Nee |
De manier waarop je belegt verandert de risico’s. Fysiek goud thuis, goud bij een bewaarder en een beursproduct zijn verschillende constructies. Hetzelfde geldt voor eigen bitcoinbeheer, een handelsplatform en een beursproduct.
Wat beschermt welvaart als technologie alles verandert
Mijn beoordeling: goud past momenteel beter bij een defensieve aanvulling op een portefeuille. Bitcoin past bij een belegger die de ontwikkeling van digitaal schaars geld wil volgen en forse verliezen kan dragen.
Voor breed vermogensbehoud is spreiding overtuigender dan alles afhankelijk maken van één schaarsteverhaal. Productieve bezittingen, zoals breed gespreide aandelen, vertegenwoordigen bedrijven die inkomsten kunnen verdienen. Veilige reserves kunnen voorkomen dat je tijdens een koersdaling moet verkopen. De passende verhouding hangt af van je horizon en uitgaven.
Een toekomst waarin energie goedkoper wordt, kan bovendien tegelijk grondstoffenprijzen veranderen en bedrijven productiever maken. Wie uitsluitend op schaarste inzet, mist mogelijk een deel van die economische groei.
Technologie kan veranderen hoeveel goud we kunnen produceren. Mensen kunnen veranderen hoeveel waarde ze aan bitcoin toekennen. De verstandigste vermogensstrategie houdt met beide rekening.
Veelgestelde vragen over bitcoin en goud
Is bitcoin veiliger dan goud
Dat hangt af van het risico. Bitcoin heeft onder de huidige regels een strakkere aanbodlimiet. Goud kende in de genoemde historische vergelijking kleinere koersschommelingen. Geen van beide garandeert koopkrachtbehoud.
Kan goedkope kernfusie de goudprijs laten dalen
Dat kan als zij daadwerkelijk tot grote hoeveelheden betaalbaar verkoopbaar goud leidt. Goedkope energie alleen is onvoldoende om dat resultaat te garanderen.
Maakt meer mining bitcoin minder schaars
Onder de huidige regels verhoogt meer mining het maximale aanbod niet. Het netwerk past de moeilijkheidsgraad periodiek aan.
Is goud uit een laboratorium echt goud
Ja, als het om goudatomen gaat. Voor gebruik en verkoop moeten ook isotopensamenstelling, zuiverheid en eventuele radioactiviteit geschikt zijn.
Kan goud waardeloos worden door ruimtemijnbouw
Dat volgt niet automatisch. De prijs zou afhangen van winbare hoeveelheden, totale kosten en vraag. Een toekomstige mijn kan het aanbod beïnvloeden zonder goud waardeloos te maken.
Dit artikel geeft algemene informatie en scenarioanalyse, geen persoonlijke beleggingsaanbeveling.